Wydano kolejny tom z serii «SYBIR» W Muzeum Pamięci Sybiru ukazała się popularno-naukowa monografia «Życie na Kresach. Województwa II Rzeczypospolitej (1919–1939)» autorstwa prof. Wojciecha Śleszyńskiego. 19 lutego w Białymstoku odbędzie się oficjalna prezentacja książki. Będzie można uczestniczyć w niej on-line na profilu Muzeum na Facebooku. Drugi w kolejności tom z pięciotomowej serii «SYBIR» (widać tę nazwę na grzbietach książek w postaci pojedynczych liter), przygotowywanej przez Muzeum Pamięci Sybiru w Białymstoku, poświęcony jest wschodnim ziemiom II Rzeczypospolitej. Autor, uznany badacz kresowych dziejów, podchodzi do skomplikowanej materii, jaką było życie tamtejszej społeczności, z naukową precyzją, używając przy tym klarownego, a zarazem obrazowego języka. Opisuje pokrótce wojnę polsko-bolszewicką, powstawanie administracji, stosunki narodowościowe i religijne, politykę władz, gospodarkę, oświatę i kulturę. Traktuje Kresy bez zbędnej mitologizacji, ale też i bez nadmiernego krytycyzmu. «Rozbraja» stereotypy, docieka przyczyn konfliktów między poszczególnymi społecznościami, nie unika opisu ani ocen spraw trudnych i kontrowersyjnych. Namawia, by «spojrzeć na dawne ziemie wschodnie II Rzeczypospolitej przede wszystkim jako na obszar, gdzie krzyżowały się i nakładały różne uwarunkowania polityczne i społeczne, gdzie mieszały się wpływy kulturowe i gospodarcze». Bogato ilustrowana archiwalnymi zdjęciami książka to kompendium wiedzy o życiu tych ziem w dwudziestoleciu międzywojennym. Fragment zakończenia książki: «Choć Rzeczpospolita przegrała Kresy w wyniku II wojny światowej i zachodzących w tej części Europy zmian geopolitycznych, to nie bez znaczenia pozostawały także efekty błędnie prowadzonej polityki wewnętrznej. Większość Polaków ziemie kresowe uznawała za «odwieczne polskie», a obecność «innych» mogła być tam co najwyżej tolerowana. Państwo podjęło zbyt mało działań mających na celu pozyskanie mniejszości narodowych. Trudno się zatem dziwić, że we wrześniu 1939 r. miejscowe społeczności bez żalu, a w najlepszym przypadku z obojętnością, żegnały się z II Rzecząpospolitą, która nigdy nie stała się do końca ich państwem». Dotychczas Muzeum Pamięci Sybiru wydało pierwszy i trzeci tom z serii «SYBIR»: «W krainie zesłań. Losy Polaków na Syberii do 1914 r.» autorstwa prof. Grzegorza Zackiewicza oraz «Przyszli ze Wschodu. Okupacja sowiecka ziem wschodnich II Rzeczypospolitej (1939–1941)» autorstwa prof. Wojciecha Śleszyńskiego i dr. Marcina Zwolskiego. W przygotowaniu są jeszcze dwa tomy dotyczące życia codziennego na zesłaniu oraz powojennych internowań i deportacji sowieckich. MW