Archeologia Polski T. 66 (2021)
Instytut Archeologii i Etnologii Polskiej Akademii Nauk
The article treats on glazed vessels and tiles discovered during archaeological excavations in 2010–2016 at site 1 at Wysoka Górka in Chełm. The ceramics were subjected to technological, morphological and stylistic analyses, which revealed links with a pottery tradition of Ruthenian-Byzantine origin. The assemblage is distinguished by the use of white kaolinitic clays, post-firing glazing of the products and a collection of tableware dominated by jugs. Glazed vessels appear to have reached the residential complex in larger quantities for a very brief period of time – no more than 20 years in the 13th c. Numerous ceramic tiles of white clay were most probably not part of the sacral buildings in this complex, but rather the residential parts considered as the seat of Daniel Romanovich, the Prince of Volhynia and Halych, and later king of Rus’
Abramowicz A . 1959, Ceramika z Czermna nad Huczwą, „Archeologia Polski”, 4, s. 149–185
Auch M. 2004, Wczesnośredniowieczna ceramika szkliwiona z Chełma, woj. lubelskie, „Archeologia Polski”, 49/1–2, s. 49–94
Auch M. 2006, Podkrakowska ceramika „biała” w świetle nowszych badań fizykochemicznych, [w:] Naczynia białe w Polsce południowej i środkowej. Wstęp do problematyki badawczej, A. Buko, L. Kajzer red., Kielce–Łagów, s. 83–106
Auch M . 2007, Produkcja średniowiecznej ceramiki szkliwionej w osadzie garncarskiej w Przemyślu na Zasaniu, „Archeologia Polski”, 52/1–2, s. 131–175
Auch M . 2008, Nowe wyniki badań nad wczesnośredniowieczną ceramiką szkliwioną z Chełma i Stołpia, [w:] Przez granice czasu, A. Buko, W. Duczko red., Pułtusk, s. 289–298
Auch M . 2009, Wczesnośredniowieczna ceramika ze Stołpia, [w:] Zespół wieżowy w Stołpiu. Badania 2003–2005, A. Buko red., Warszawa, s. 136–163
Auch M . 2012, Wczesnośredniowieczne naczynia szkliwione z terenu zachodniej Małopolski, „Archeologia Polski”, 57/1–2, s. 199–246
Auch M . 2016, Wczesnośredniowieczne naczynia szkliwione z terenu Małopolski, Warszawa
Auch M . 2017, Wczesnośredniowieczny zespół osadniczy w Czermnie w świetle wyników badań dawnych (do 2010). Ceramika naczyniowa / The early medieval settlement complex at Czermno in the light of results from past research (up to 2010). Pottery finds, Kraków–Leipzig–Rzeszów–Warszawa
Auch M . 2019, Ceramika z Wysokiej Górki, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 295–324
Auch M . , Skrzyńska-Jankowska K . 2004, Szkliwione płytki posadzkowe z Góry Zamkowej w Drohiczynie, [w:] Hereditatem Cognoscere. Studia i szkice dedykowane Profesor Marii Miśkiewicz, Z. Kobyliński red., Warszawa, s. 229–246
Auch M. , Trzeciecki M. 2007, Średniowieczne importy ceramiczne z badań na dziedzińcu głównym pałacu Pod Blachą, „Kronika Zamkowa”, 1–2 (53–54), s. 127–154
Bodnar R . , Krudysz L . , Rozmus D. , Szmoniewski B . 2006, Wczesnośredniowieczna ceramika szkliwiona z Dąbrowy Górniczej–Łośnia. „Skarb hutnika”, Kraków–Dąbrowa Górnicza
Buko A . 1979, Problemy analizy opisowej wyrobów garncarskich zachowanych fragmentarycznie, „Kwartalnik Historii Kultury Materialnej”, 27/2, s. 187–199
Buko A . 1981, Wczesnośredniowieczna ceramika sandomierska, Wrocław–Warszawa–Kraków
Buko A . 1990, Ceramika wczesnopolska. Wprowadzenie do badań, Wrocław–Warszawa–Kraków
Buko A . 2002, Procesy stratyfikacyjne ceramiki z wykopalisk: Problem fragmentaryzacji zbiorów, „Študijne Zvesti Archeologického Ústavu SAV”, 35, s. 247–258
Buko A . 2009, Innowacja czy siła tradycji? O niektórych aspektach wczesnośredniowiecznych produkcji garncarskich z tzw. glin białych regionu Małopolski, [w:] Stare i nowe w średniowieczu. Pomiędzy innowacją a tradycją, S. Moździoch red., Spotkania Bytomskie, VI, Wrocław, s. 123–141
Buko A . 2019, Złożone epizody dziejów rezydencji królewskiej na Górze Katedralnej w Chełmie: próba podsumowania wyników badań interdyscyplinarnych, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 373–388
Buko A . , Lewandowska M . 1991, Analiza skupień w badaniach wczesnośredniowiecznych surowców garncarskich: przykład ceramiki sandomierskiej, „Sprawozdania Archeologiczne”, 43, s. 309–318
Chudzińska B . , Wołoszyn M . 2019, Ozdoby – części stroju – dewocjonalia, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa 2019, s. 229–240
Dąbrowski D . 2019, Źródła pisane do dziejów Góry Katedralnej w Chełmie, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 21–60
Dereń J . , Stoch L . , Żaki A . 1968, Wstępne wyniki badań nad wczesnośredniowieczną ceramiką Małopolski. Część 1. Technologia tzw. ceramiki białej z Krakowa, Sprawozdania z posiedzeń komisji Polskiej Akademii Nauk w Krakowie, 11, Kraków, s. 14–17
Dobrowolski R . 1998, Strukturalne uwarunkowania rozwoju współczesnej rzeźby krasowej na międzyrzeczu środkowego Wieprza i Bugu, Lublin
Dobrowolski R . 2009, Środowisko przyrodnicze, [w:] Zespół wieżowy w Stołpiu. Badania 2003–2005, A. Buko red., Warszawa, s. 15–27
Dzieńkowski T. 2002, Góra Chełmska we wczesnym średniowieczu, [w:] Badania archeologiczne o początkach i historii Chełma, E. Banasiewicz-Szykuła red., Lublin, s. 73–84
Dzieńkowski T. 2019, Chronologia i związki przestrzenne chełmskiej rezydencji, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 121–126
Dzieńkowski T. , Gołub S . 1998, Trzeci sezon badań wykopaliskowych w Chełmie, ul. S. Czarnieckiego 8, stan. 144, „Archeologia Polski Środkowowschodniej”, 3, s. 203–207
Dzieńkowski T. , Gołub S . 1999, Czwarty sezon prac wykopaliskowych na wczesnośredniowiecznej osadzie w Chełmie, „Archeologia Polski Środkowowschodniej”, 4, s. 171–175
Dzieńkowski T. , Petryk V. 2019, Stratygrafia Wysokiej Górki w świetle badań wykopaliskowych z lat 2010–2018, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 95–120
Dzieńkowski T. , Wołoszyn M . 2009, Zabytki wydzielone, [w:] Zespół wieżowy w Stołpiu. Badania 2003–2005, A. Buko red., Warszawa, s. 119–135
Fernández-Navarro E . 2008, Tradición tecnológica de la cerámica de cocina almohade-nazari, Granada
Gołub S . 1996, Badania stanowisk z okresu wczesnego średniowiecza w Chełmie, „Archeologia Polski Środkowowschodniej”, 1, s. 127–131
Gołub S . 1997, Pozostałości osadnictwa z okresu wczesnego średniowiecza w centrum miasta Chełma, [w:] Najważniejsze odkrycia archeologiczno-architektoniczne Chełma i okolic. Materiały z sesji naukowej odbytej w Chełmie 1 XII 1995 r., S. Gołub red., Chełm, s. 83–94
Gołub S . 2000, Piąty sezon badań wykopaliskowych na wczesnośredniowiecznej osadzie w Chełmie na stanowisku 144, „Archeologia Polski Środkowowschodniej”, 5, s. 116–125
Gołub S . 2019, Ogólna charakterystyka grup znalezisk, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 223–228
Gołub S . , Dzieńkowski T. 2002, Osada przygrodowa z czasów księcia Daniela Romanowicza w Chełmie, [w:] Badania archeologiczne o początkach i historii Chełma, E. Banasiewicz-Szykuła red., Lublin, s. 57–72
Gurba J . , Kutyłowska I . 1970, Sprawozdanie z badań wczesnośredniowiecznego grodziska w Chełmie Lubelskim, „Sprawozdania Archeologiczne”, 22, s. 231–241
Gurevič F. D. 1981, Polivnaâ keramika novogrudskogo detinca, „Sovetskaâ Arheologiâ”, 4, s. 99–107
Hołubowicz W. 1950, Garncarstwo wiejskie zachodnich terenów Białorusi, Toruń
Hunicz A . 2004, Niektóre aspekty badań ceramiki lubelskiej z XII i XIII wieku, [w:] Archeologia et historia urbana. Pamięci Tadeusza Nawrolskiego, R. Czaja, G. Nawrolska, M. Rębkowski, J. Tandecki red., Elbląg, s. 411–420
Karger M . K . 1951, Arheologičeskie issledovanija drevnego Kieva, Kiev
Karger M . K . 1958, Drevnij Kiev, I, II, Moskva
Karger M . K . 1961, Drevnij Kiev: očerki po istorii material'noj kul'tury drevnerusskogo goroda, Moskva
Kaźmierczyk J . 1970, Wrocław lewobrzeżny we wczesnym średniowieczu, 2, Wrocław
Kruppé J . 1967, Garncarstwo warszawskie w wiekach XIV i XV, Wrocław–Warszawa–Kraków
Kubica-Kabacińska E . 2001, Podkrakowska ceramika „biała” – analizy surowca, chronologia, kontekst osadniczy, „Materiały i Sprawozdania Rzeszowskiego Ośrodka Archeologicznego”, 22, s. 135–163
Kučera M . P. , Suhobokov O. V. , Belâeva S . A . , Blaževič N . V. , Gorišnij P. A . , Smilenko A . T. , Orlov R . S . , Ičenskaâ O. V. 1984, Drevnerusskie poselleniâ srednego Podneprov’â (arheologičeskaâ karta), Kiev
Kučinko M . M . 1993, Istoryčno-kul’turnyj rozvytok zachidnoġo Pobužžja w IX–XIV stolitjach, Luck, s. 31–32
Lazarev V. N . 1955, Novye odkrytiâ w Sofii Kievskoj, Moskva
Lysenko P. F. 1997, Drevnij Pinsk XI–XIII vv., Minsk
Makarova T. I . 1967, Polivnaâ posuda. Iz istorii keramičeskogo importa i proizvodstva drevnej Rusi, [w:] Arheologiâ SSSR. Svod Arheologičeskih Istočnikov, E1-38, B. A. Rybakov red., Moskva–Leningrad
Malevskaâ M . V. 1969, Polivnaâ keramika Novogrudka, „Sovetskaâ Arheologiâ”, 3, s. 194–203
Malevskaâ-Malevič M . V. 2005, Keramika zapadnorusskih gorodov X–XIII vv., Sankt-Peterburg
Marciniak J . [1930–1932] 1933, Tymczasowe wyniki badań przeprowadzonych na cmentarzysku wczesnohistorycznem w Strzemieszycach Wielkich, w powiecie będzińskim, „Przegląd Archeologiczny”, 4, s. 238–241
Marek T. 1989, Analiza skupień w badaniach empirycznych. Metody SAHN, Warszawa
Mazuryk J . , Ostapiuk O. 2003, Archeologiczne badania latopisowego Uhrowieska na Wołyniu, „Zamojsko-Wołyńskie Zeszyty Muzealne”, 1, s. 45–60
Musianowicz K . 1969, Drohiczyn we wczesnym średniowieczu, Materiały Wczesnośredniowieczne, 6, Warszawa, s. 7–236
Pavlova K . V. 2001, Polivnaâ keramika gorodiŝa Osovik, „Arheologičeskie Vesti”, 8, s. 207–216
Pawlikowski M. 2000, Wyniki badań mineralogicznych ceramiki „białej” ze stanowisk w Krakowie-Nowej Hucie, „Sprawozdania Archeologiczne”, 52, s. 419–433
Piotrowski M . 2010, Wczesnośredniowieczny piec garncarski z Perespy w pow. tomaszowskim i kilka uwag na temat produkcji naczyń ceramicznych, [w:] Variae sententiae: księga jubileuszowa Działu Archeologii Muzeum Okręgowego w Rzeszowie, J. Podgórska-Czopek red. Rzeszów, s. 341–386
Pryščepa B . A . , Nikol’čenko Û. M . 1996, Litopisnyj Doroġobuž v period Kyivs’koi Rusi, Rivne
Radwański K . 1968, Wczesnośredniowieczna ceramika krakowska i zagadnienie jej chronologii, „Materiały Archeologiczne”, 9, s. 5–89
Radwański K . 1975, Kraków przedlokacyjny. Rozwój przestrzenny, Kraków
Rappoport P. A . 1954, Holm, „Sovetskaâ Arheologiâ”, 20, s. 313–323
Rappoport P. A . 1980, Polockie zodčestvo XII v., „Sovetskaâ Arheologiâ”, 3, s. 142–161
Rauhut L . 1960, Wczesnośredniowieczne materiały z terenów Ukrainy w Państwowym Muzeum Archeologicznym w Warszawie, Materiały Wczesnośredniowieczne, 5, Warszawa, s. 231–260
Ravdina T. V. 1963, Polivnye keramičeskie plitki iz Pinska, „Kratkie soobŝeniâ o dokladah i polevyh issledovaniâh Instituta Arheologii”, 96, s. 110–112
Rice P. M . 1987, Pottery analysis, Chicago–London
Ruszkowska U. 1990, Ze studiów nad wczesnośredniowiecznym rejonem osadniczym w Chełmie-Bieławinie, „Lubelskie Materiały Archeologiczne”, 3, s. 55–89
Ruszkowska U. 2002, Chełm-Bieławin. U źródeł miasta, [w:] Badania archeologiczne o początkach i historii Chełma, E. Banasiewicz-Szykuła red., Lublin, s. 37–55
Sergina T. V. 1981, Polivnaâ posuda iz Smolenska, „Sovetskaâ Arheologiâ”, 2, s. 233–245
Strzyż P. 2019, Militaria z badań na Wysokiej Górce, [w:] Średniowieczny zespół rezydencjonalny na Górze Katedralnej w Chełmie, A. Buko red., Warszawa, s. 241–266
Ters’kij S . 1993, Litopysnyj Čemeryn, Pidsumki arheoloġičnyh dosližen’ 1988–1990 rokiv, Naukovi Zapiski, 1, L’viv, s. 27–41
Tokarski Z . , Kałwa M . , Przybyłek A . , Ropska H . , Wolfke S . 1964, Surowce ceramiki budowlanej, Warszawa
Wajda S . 2009, Średniowieczne płytki posadzkowe z Drohiczyna, Stołpia, Chełma i Przemyśla, „Archeologia Polski”, 54/1, s. 83–119
Wałowy A . 1979, Późnośredniowieczne garncarstwo krakowskie w świetle źródeł archeologicznych, „Materiały Archeologiczne”, 19, s. 5–151
Żaki A . 1965, Pierwsze polewy na ceramice przedlokacyjnego Krakowa, Sprawozdania z posiedzeń Komisji PAN, lipiec–grudzień 1964, Kraków, s. 357
oai:rcin.org.pl:235437 ; 0003-8180 ; doi:10.23858/APol66.2021.009
IAiE PAN, call no. P 320 ; IAiE PAN, call no. P 321 ; IAiE PAN, call no. P 319 ; click here to follow the link
Creative Commons Attribution BY 4.0 license
Copyright-protected material. [CC BY 4.0] May be used within the scope specified in Creative Commons Attribution BY 4.0 license, full text available at: ; -
Institute of Archaeology and Ethnology of the Polish Academy of Sciences
Library of the Institute of Archaeology and Ethnology of the Polish Academy of Sciences
Jun 5, 2022
Jun 5, 2022
284
https://rcin.org.pl/publication/270377
Auch, Michał
Gurba, Jan
[Bogdanowicz, Mikołaj]
Auch, Michał