Object

Title: Zróżnicowania społeczno-przestrzenne Warszawy – inercja czy metamorfoza struktury miasta? = Socio-spatial differentiation of Warsaw: inertia or metamorphosis of the city structure?

Creator:

Smętkowski, Maciej

Date issued/created:

2009

Resource type:

Text

Subtitle:

Przegląd Geograficzny T. 81 z. 4 (2009)

Publisher:

IGiPZ PAN

Place of publishing:

Warszawa

Description:

24 cm

Abstract:

Celem artykułu jest przedstawienie głównych wymiarów zróżnicowań społeczno-przestrzennych Warszawy w porównaniu do stanu sprzed 1989 r. W badaniach wykorzystano dane o rejonach spisowych z NSPLiM 2002 r., dla których przeprowadzono analizę czynnikową metodą składowych głównych. Na tej podstawie zidentyfikowano główne metacechy zróżnicowań związane z sytuacją rodzinną, pozycją społeczno-zawodową, a także z marginalizacją społeczną, co może świadczyć o upodobnianiu się czynników kształtujących strukturę społeczno-przestrzenną stolicy Polski do miast krajów Europy Zachodniej. Niemniej ukształtowane wcześniej struktury przestrzenne wykazały się dużą inercją, co przejawiło się między innymi w klasyfikacji rejonów, wskazującej na podobieństwo poszczególnych jednostek pod względem nie tylko charakteru zabudowy, ale również okresu powstania budynków. Napływ nowych mieszkańców – w tym studentów – do Warszawy, mimo że stanowił istotny wymiar zróżnicowań, nie doprowadził dotychczas do znacznych przekształceń przestrzeni społecznej stolicy. Podsumowując można stwierdzić, że procesy transformacji i metropolizacji pogłębiły obserwowane wcześniej zróżnicowania, ale nie zmieniły wyraźnie ich układu przestrzennego.

References:

1. Burgess E.W., 1925, The growth of the city: An introduction to a research project, [w:] R.E. Park, E.W. Burgess, R.D. McKenzie (red.), The City, University of Chicago Press, Chicago, s. 47–62. ; 2. Castells M., 1989, The Informational City, Blackwell Publishers, Oxford. ; 3. Cattell, R. B.,1966, The Scree Test for the Number of Factors, Multivariate Behavioral Research, 1, 2, s. 245–276. ; 4. Chojnicki Z., Czyż T., Parysek J.J., Ratajczak W., 1978, Badania przestrzennej struktury społeczno-ekonomicznej Polski metodami czynnikowymi, PWN, Warszawa-Poznań. ; 5. Dangschat J., Blasius J., 1987, Social and spatial disparities in Warsaw in 1978: An application of correspondence analysis to a 'socialist' city, Urban Studies, 24, s. 173–191. ; 6. Gąsior-Niemiec A., Glasze G., Lippok D., Pütz R., 2007, Grodzenie miasta: casus Warszawy, Studia Regionalne i Lokalne,EUROREG, 4(30), Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa, s. 5–30. ; 7. Gorzelak G., 1979, Dobór zmiennych w statystycznej analizie porównawczej, część 1, Wiadomości Statystyczne, s. 17–21; część 2, Wiadomości Statystyczne, 4, s. 17–21. ; 8. Gorzelak G., 1995, Transformacja systemowa a restrukturyzacja regionalna, Europejski Instytut Rozwoju Regionalnego i Lokalnego UW, Warszawa. ; 9. Gorzelak G., Smętkowski M., 2005, Metropolia i jej region w gospodarce informacyjnej, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa. ; 10. Grzelak J., Zarycki T. (red.), 2004, Społeczna mapa Warszawy. Interdyscyplinarne studium metropolii warszawskiej, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa. ; 11. Grzymała-Kazławska A., Piekut A., 2007, Mała Ukraina" czy Polskie Viettown? Społeczno-przestrzenne wzory zamieszkiwania imigrantów w metropolii warszawskiej, Studia Regionalne i Lokalne, EUROREG, 4(30), Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa, s. 77–79. ; 12. Hoyt H., 1939, The structure and growth of residential neighborhoods in American cities, Washington, DC, Federal Housing Administration. ; 13. Jałowiecki B., 2000, Społeczna przestrzeń metropolii, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa. ; 14. Jałowiecki B., Krajewska M., Olejniczak K., 2004, Klasa metropolitalna w przestrzeni Warszawy, [w:] J. Grzelak, T. Zarycki (red.), Społeczna mapa Warszawy. Interdyscyplinarne studium metropolii warszawskiej, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa, s. 132–146. ; 15. Jałowiecki B., Sekuła E., Smętkowski M., Tucholska A., 2009, Warszawa. Czyje jest miasto?, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa. ; 16. Jaroszewska-Brudnicka R, 2004, Zróżnicowanie przestrzeni społeczne Torunia, Wydawnictwo Uniwersytetu Mikołaja Kopernika, Toruń. ; 17. Kukliński A. (red.), 2004, Globalizacja Warszawy – strategiczny problem XXI wieku, Polskie Towarzystwo Współpracy z Klubem Rzymskim, Oficyna Wydawnicza Rewasz, Warszawa. ; 18. Lewicka M., 2004, Identyfikacja z miejscem mieszkańców Warszawy: determinanty i konsekwencje, [w:] J. Grzelak, T. Zarycki (red.), Społeczna mapa Warszawy. Interdyscyplinarne studium metropolii warszawskiej, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa, s. 273–315. ; 19. Lisowski A., 1999, Koncepcja gentryfikacji jako przejaw tendencji integracji w geografii miast, [w:] I. Jażdżewska (red.), Zróżnicowania przestrzenne struktur społecznych w dużych miastach", XI Konserwatorium Wiedzy o Mieście, Katedra Geografii Miast i Turyzmu, Uniwersytet Łódzki, Łódź, s. 23–32. ; 20. Młodak A., 2006, Analiza taksonomiczna w statystyce regionalnej, Difin, Warszawa. ; 21. Smętkowski M., 2007, Delimitacja obszarów metropolitalnych – nowe spojrzenie, [w:] G. Gorzelak, A. Tucholska (red.), Rozwój, region, przestrzeń, MRR, EUROREG, Warszawa, s. 215–233. ; 22. Smętkowski M., 2009, Miasto deweloperów?, [w:] B. Jałowiecki, E. Sekuła, M. Smętkowski, A. Tucholska, Warszawa. Czyje jest miasto?, Wyd. Naukowe Scholar, Warszawa, s. 8–88. ; 23. Studium uwarunkowań i kierunków zagospodarowania przestrzennego m.st. Warszawy, 2006, załącznik nr 3 do Uchwały LXXXII/2746/2006 Rady m.st. Warszawy z dnia 10.10.2006 r. ; 24, Pacione M., 2001, Urban Geography – A Global Perspective, Routledge, London. ; - ; 25. Parysek J.J., 1989, Zróżnicowanie struktury wieku mieszkańców Polski, Przegląd Geograficzny, 61, 3, s. 221–242. ; 26. Potrykowska A., Śleszyński P., 1999, Migracje wewnętrzne w Warszawie i województwie mazowieckim, Atlas Warszawy, 7, IGiPZ PAN, Warszawa. ; 27. Raport projektu GEITONIES "Generating Interethnic Tolerance and Neighbourhood Integration in European Urban Spaces", 2008, VII Program Ramowy Unii Europejskiej, grant nr 216184, maszynopis. ; 28. Rykiel Z., 1999, Indoktrynacja terytorialna a miejski system informacji, Kwartalnik Geograficzny, 3(11), s. 10–14. ; 29. Stępniak M., Węcławowicz, G., Górczyńska M., Bierzyński A., 2009, Warszawa w świetle Narodowego Spisu Powszechnego 2002, Atlas Warszawy, 11, IGiPZ PAN, Warszawa. ; 30. Śleszyński P., 2004, Kształtowanie się zachodniej części centrum Warszawy, Prace Geograficzne, IGiPZ PAN, 196, Warszawa. ; 31. Śleszyński P., 2006, Przedsiębiorstwa w przestrzeni Warszawy, Atlas Warszawy, 9, IGiPZ PAN, Warszawa. ; 32. Węcławowicz G., 1975, Struktura przestrzeni społeczno-gospodarczej Warszawy w latach 1931-–1970 w świetle analizy czynnikowej, Prace Geograficzne, IGiPZ PAN, 116, Warszawa. ; 33. Węcławowicz G., 1988, Struktury społeczno-przestrzenne w miastach Polski, IGiPZ PAN, Ossolineum, Wrocław. ; 34. Węcławowicz G., 2001, Przestrzeń ubóstwa – nowy czy stary wymiar zróżnicowania społeczno-przestrzennego w miastach Polski, Przegląd Geograficzny, 73, 4, s. 451–475. ; 35. Węcławowicz G., 2007, Geografia społeczna miast. Zróżnicowania społeczno-przestrzenne, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa. ; 36. Węcławowicz G., 2008, Ludność z wykształceniem wyższym w strukturze społeczno-przestrzennej Warszawy, [w:] Warszawa Akademicka, Instytut Problemów Współczesnej Cywilizacji, Warszawa, s. 21–29. ; 37. Węcławowicz G., Księżak J., 1993, Zróżnicowania społeczno-przestrzenne Warszawy. Struktury demograficzne i gospodarstw domowych w świetle Narodowego Spisu Powszechnego 1988, Atlas Warszawy, 1, IGiPZ PAN, Warszawa. ; 38. Węcławowicz G., Księżak J., 1994, Zróżnicowania społeczno-przestrzenne Warszawy. Struktura wykształcenia i zatrudnienia ludności w świetle Narodowego Spisu Powszechnego 1988, Atlas Warszawy, 2, IGiPZ PAN, Warszawa. ; 39. Węcławowicz G. (red.), 2002, Warszawa jako przedmiot badań w geografii społeczno-ekonomicznej, Prace Geograficzne, IGiPZ PAN, 198, Warszawa. ; 40. Wilk W., 2001, Czynniki lokalizacji i rozmieszczenie wybranych usług w Warszawie, Wydawnictwa Uniwersytetu Warszawskiego, Warszawa. ; 41. Wilk W., 2005, Miejsce miast w sieciach handlowych – przykład Polski, Prace i Studia Geograficzne WGiSR, Warszawa, s. 129–153.

Relation:

Przegląd Geograficzny

Volume:

81

Issue:

4

Start page:

461

End page:

481

Detailed Resource Type:

Article

Format:

File size 1,2 MB ; application/pdf

Resource Identifier:

oai:rcin.org.pl:55573 ; 0033-2143 ; 10.7163/PrzG.2009.1.2

Source:

CBGiOS. IGiPZ PAN, sygn.: Cz.181, Cz.3136, Cz.4187 ; click here to follow the link

Language:

pol

Language of abstract:

eng

Rights:

Rights Reserved - Free Access

Terms of use:

Copyright-protected material. May be used within the limits of statutory user freedoms

Digitizing institution:

Institute of Geography and Spatial Organization of the Polish Academy of Sciences

Original in:

Central Library of Geography and Environmental Protection. Institute of Geography and Spatial Organization PAS

Projects co-financed by:

Programme Innovative Economy, 2010-2014, Priority Axis 2. R&D infrastructure ; European Union. European Regional Development Fund

×

Citation

Citation style:

This page uses 'cookies'. More information