Subtitle:

Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej, Vol. 60, No 3 (2025), Special Issue ; Faces and Metamorphoses of Russian Empires (333 Years: 1689–2022)

Contributor:

Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk

Publisher:

Instytut Historii im. Tadeusza Manteuffla Polskiej Akademii Nauk

Place of publishing:

Warszawa

Description:

s. 163-213 ; Zarys treści również polski.

Abstract:

Artykuł poświęcony jest Ryszardowi Wradze, czyli Jerzemu Antoniemu Niezbrzyckiemu (1902–1968), najdłużej pełniącemu swą funkcję kierownikowi Referatu „Wschód” Oddziału II Sztabu Głównego (1931–1939). Wraga był autorem ponad 1500 artykułów, kilkuset niejawnych analiz, setek wykładów oraz wystąpień radiowych, w których starał się w rzetelny sposób informować na temat specyfiki systemu sowieckiego oraz zagrożenia komunistycznego. Niniejszy artykuł ma na celu naświetlenie jego dorobku jako analityka, ze szczególnym uwzględnieniem jego aktywności w środowisku amerykańskich naukowców i analityków, w tym przedstawicieli służb i administracji amerykańskiej.

References:

Atherton D.J., ‘From Trust to Treachery: Unravelling Soviet Intelligence Tactics in the 1920s and 1930s’, Naval Postgraduate School (Monterey, CA, 2023).
Bączkowski W., ‘Jerzy Niezbrzycki (R. Wraga) 1902–1968’, Niepodległość, 23 (London – New York, 1990).
Bibliography on Soviet Intelligence and Security Services, ed. R.G. Rocca, J.J. Dziak et al. (Boulder, 1985).
Danilevskiy N., Rossiya i Yevropa. Vzglyad na kul’turnyye i politicheskiye otnosheniya slavyanskogo mira k Germano-Romanskomu (Peterburg, 1895).
Deszczyński M.P., ‘Biały wywiad nie zawiódł’, Polska Zbrojna, no. 3 (2023).
Dryblak Ł., ‘Czy tylko prometeizm? Polityka państwa polskiego wobec wybranych kół emigracji rosyjskiej w latach 1926–1935’, Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej, 51, no. 1 (2016).
Dryblak Ł., Pozyskać przeciwnika. Stosunki polityczne między państwem polskim a mniejszością i emigracją rosyjską w latach 1926–1935 (Warszawa, 2021).
Dryblak Ł., Szermierze wolności i zakładnicy imperium. Emigracyjny dialog polsko-rosyjski w latach 1939 –1956: konfrontacje idei, koncepcji oraz analiz politycznych (Warszawa, 2023).
Harris S.A., ‘The Trust: The Classic Example of Soviet Manipulation’, Naval Postgraduate School (Monterey, CA, 1985).
Kornat M., Wacław Grzybowski ambasador w Moskwie (1936–1939). Biografia polityczna (Warszawa, 2016).
Kucharzewski J., Od Białego caratu do Czerwonego, vol. 1–7 (Warszawa, 1923–1935).
Kuromiya H., ‘Jerzy Niezbrzycki (Ryszard Wraga) and the Polish Intelligence in the Soviet Union in the 1930s’, Przegląd Historyczno-Wojskowy, 22, no. 4 (2021).
Libera P., ‘Wywiadowca na Ukrainie. Ryszard Wraga (Jerzy Niezbrzycki) przed Komisją Historyczną KN III’, Arcana, no. 95 (2010).
Łukomski G., Szara eminencja polskiego wywiadu wojskowego. Pułkownik dyplomowany Stefan Mayer (1895–1981) (Łomianki, 2020).
Majzner R., Suchcitz A., Dubicki T., Oskarżam majora Żychonia (Radomsko, 2017).
Majzner R., Dubicki T., Suchcitz A., W labiryncie oskarżeń. „Sprawa majora Żychonia” przed Morskim Sądem Wojennym w Londynie 1942–1943 (Częstochowa, 2015).
Mazur G., ‘Kpt. Jerzy Niezbrzycki (1902–1968)’, in Kontrwywiad II RP (1914) 1918–1945 (1948), vol. 2, ed. Z. Nawrocki (Warszawa, 2014).
Mazurkiewicz A., Uchodźcy polityczni z Europy Środkowo-Wschodniej w amerykańskiej polityce zimnowojennej 1948–1954 (Warszawa–Gdańsk, 2016).
Olstowski P., ‘O genezie i istocie konfliktu między mjr. Janem Żychoniem a kpt. Antonim Jerzym Niezbrzycki. Garść refleksji’, in Studia nad wywiadem i kontrwywiadem Polski w XX wieku, vol. 1, ed. W. Skóra, P. Skubisz (Szczecin, 2012).
Paduszek K., ‘Jerzy Niezbrzycki – oficer i historyk Oddziału II SG WP’, in Kontrwywiad II RP (1914) 1918 –1945 (1948), vol. 2, ed. Z. Nawrocki (Warszawa, 2014).
Paduszek K., ‘Sprawa Tadeusza Kobylańskiego – stan badań, nowe dokumenty i hipotezy’, Dzieje Najnowsze, no. 3 (2015).
Rocca R.G., The Trust (Washington, DC, 1990; reissued in April 2015).
Romerstein H., ‘Disinformation as a KGB Weapon in the Cold War’, Journal of Intelligence History, no. 1 (2001).
Snyder T., Sketches from a Secret War: A Polish Artist’s Mission to Liberate Soviet Ukraine (New Heaven – London, 2005).
Stanisławski W., ‘Myśl polityczna emigracji rosyjskiej w II Rzeczpospolitej: interpretacje przeszłości i koncepcje polityczne’, PhD thesis, University of Warsaw (Warsaw, 2002).
Tromly B., Cold War Exile and the CIA (Oxford, 2019).
The Trust, ed. P.K. Simpkins, K. Leigh Dyer (Alexandria, VA, 1989) (originally prepared by the Central Intelligence Agency).
Ulatowski Ł., Berlińska placówka wywiadowcza „IN.3” (1926–1934). Oddział II i działalność majora Jerzego Sosnowskiego w Niemczech (Bydgoszcz, 2025).
Ulatowski Ł., ‘Niezbrzycki – wybrane aspekty biografii wywiadowczej kierownika Referatu “Wschód”‘
Wołos M., ‘Szkic o polskiej polityce zagranicznej w międzywojennym dwudziestoleciu’, in Polski wiek XX. Dwudziestolecie, ed. K. Persak, P. Machcewicz (Warszawa, 2009).

Relation:

Studia z Dziejów Rosji i Europy Środkowo-Wschodniej

Volume:

60

Issue:

3

Start page:

163

End page:

213

Detailed Resource Type:

Artykuł naukowy oryginalny

Format:

application/octet-stream

Resource Identifier:

oai:rcin.org.pl:248167 ; 2353-6403 ; 1230-5057 ; 10.12775/SDR.2025.EN9.06

Source:

IH PAN, sygn. A.453/60/3 Podr. ; click here to follow the link

Language:

eng

Language of abstract:

pol

Rights:

Licencja Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0

Terms of use:

Zasób chroniony prawem autorskim. [CC BY 4.0 Międzynarodowe] Korzystanie dozwolone zgodnie z licencją Creative Commons Uznanie autorstwa 4.0, której pełne postanowienia dostępne są pod adresem: ; -

Digitizing institution:

Instytut Historii Polskiej Akademii Nauk

Original in:

Biblioteka Instytutu Historii PAN

Projects co-financed by:

Ministerstwo Edukacji i Nauki

Access:

Otwarty