Studia Obszarów Wiejskich, t. 37
The article concerns the area of urban and rural commune of Rzgów, which neighbours Łódź in the south. The main aim of the research is the application of the “function of the place” conception and its empirical particularisation in the analyses of a specific multipurpose rural area located within the suburban area of a large city. The function of the place conception constitutes a platform of integration between the functional, morphological and humanistic approaches at the level of individual settlement. The category of place, interpreted from the viewpoint of people’s needs, and not only the economic and spatial dimensions of localisation seems to be in this case of key importance. This conception does not only aim at ordering and determining the research procedure, but also plays a heuristic role, i.e. it supports discovering facts and connections between them, which in turn leads to formulating explanations and new hypotheses. Ordering of the research procedure with reference to the commune’s area under analysis requires identification of three main aspects (dimensions) of place’s function: its form, exploitation and social meaning. The research has been conducted from three spatial perspectives: local (the area of commune), meso-regional (the agglomeration of Łódź) and macro-regional (Poland). The author has paid particular attention to the local scale – the commune of Rzgów within its administrative boarders. The conclusions reached, refer to the research subject itself (Poland), yet they are also theoretical in character. A commune is a dynamic place and due to ongoing processes can be divided into subareas (rural and urbanised rural). Two groups of functions – allochtonic and autochtonic – play a decisive role is these transformations. The former has had an influence on the establishment of urban (the town of Rzgów) and urbanised rural places. The latter, on the other hand, decides upon formation of multipurpose places with strong rural attributes.
1. Czapiewski K., 2010, Koncepcja wiejskich obszarów sukcesu społeczno-gospodarczego ich rozpoznanie w województwie mazowieckim, Studia Obszarów Wiejskich, 22, PTG, IGiPZ PAN, Warszawa.
2. Czarnecki A., 2009, Rola urbanizacji w wielofunkcyjnym rozwoju obszarów wiejskich, Instytut Rozwoju Wsi i Rolnictwa PAN, Warszawa.
3. Dziewoński K., 1987, Strefa podmiejska – próba ujęcia teoretycznego, Przegląd Geograficzny, 59, 1–2, s. 55–63.
4. Fedyszak-Radziejowska B., 2013, Społeczności wiejskie: tożsamość, kapitał społeczny, wspólnotowe identyfikacje, [w:] A. Rosner (red.), Społeczne i kulturowe zagadnienia przemian na wsi polskiej, IRWiR, Warszawa, s. 95–118.
5. Jałowiecki B., 1984, Funkcjonowanie systemu osadniczego Polski, [w:] Gospodarka przestrzenna Polski. Diagnoza i rekonstrukcja, Wszechnica PAN, Ossolineum, Wrocław.
6. Jażdżewska I., 1999, Przemiany funkcjonalne i morfologiczne przestrzeni geograficznej wsi Rzgów w świetle metod numerycznych, Szlakami Nauki, 28, Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Łódź.
7. Jażdżewska I., 2007, Społeczno-ekonomiczne zróżnicowanie gmin wiejskich w województwie łódzkim, Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica Socio-Oeconomica, 8.
8. Jerczyński M., 1973, Zagadnienie specjalizacji bazy ekonomicznej większych miast w Polsce, [w:] M. Jerczyński, L.F. Chavez, Z. Siemek (red.), Studia nad strukturą funkcjonalną miast, Prace Geograficzne IG PAN, 97, s. 9–127.
9. Jerczyński M., 1977, Funkcje i typy funkcjonalne miast (zagadnienie dominacji funkcjonalnej), Statystyczna charakterystyka miast. Funkcje dominujące, Statystyka Polski, 85, GUS, Warszawa, s. 20–73.
10. Gryszkiewicz J., Marcińczak Sz., Siejkowska A., 2010, Dynamika i skutki procesów urbanizacji w regionach miejskich po 1990 na przykładzie regionu miejskiego Łodzi, Wydawnictwo UŁ, Łódź.
11. Jakóbczyk-Gryszkiewicz J., 1991, Zróżnicowanie urbanizacji wsi w strefie podmiejskiej Łodzi, Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica, 13, Łódź.
12. Kempny M., 1985, Koncepcja potrzeb w funkcjonalizmie Malinowskiego, [w:] M. Flis, S. Paluch (red.), Antropologia społeczna Bronisława Malinowskiego, PWN, Warszawa.
13. Komornicki T., Śleszyński P., 2009, Typologia obszarów wiejskich pod względem powiązań funkcjonalnych i relacji miasto-wieś, [w:] J. Bański (red), Analiza zróżnicowań i perspektywy rozwoju obszarów wiejskich w Polsce do 2015 roku, Studia Obszarów Wiejskich, 16, PTG, IGiPZ PAN, Warszawa, s. 9–37.
14. Maik W., 1988, Rozwój teorii regionalnych i krajowych układów osadniczych, seria Geografia 37, UAM, Poznań.
15. Maik W., Stachowski J., 1995, Preteoretyczne modele pojęciowe w geografii społecznej i ich rola w budowie teorii i wyjaśnianiu zjawisk społeczno-przestrzennych, Acta Universitatis Lodziensis, Folia Geographica, 19, Łódź.
16. Maik W., 1985, Charakterystyka strefy podmiejskiej w kategoriach funkcjonalnych. Próba rekonstrukcji modelu pojęciowego i metody badawczej, [w:] S. Liszewski (red.), Acta Universitatis Lodzienzis. Folia Geographica, 5, Łódź.
17. Michalska-Żyła A., 2010, Psychospołeczne więzi mieszkańców z miastem. Studium na przykładzie Łodzi, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
18. Milewska-Osiecka K., 2010, Nowe budownictwo mieszkaniowe aglomeracji łódzkiej – zróżnicowanie i struktura przestrzenna, Wydawnictwo UŁ, Łódź.
19. Plit F., 2005, Paul Vidal de la Blache – krajobraz – obraz i geograficzna metoda jego interpretacji, Prace Komisji Krajobrazu Kulturowego, 4, Sosnowiec, s. 26–31.
20. Pilichowski A., 2005, Presja miejska na obszary wiejskie. Perspektywa socjologiczna, [w:] Jażdżewska (red.), XVIII Konwersatorium Wiedzy o Mieście, Współczesne procesy urbanizacji i ich skutki, Wydawnictwo UŁ, Łódź, s. 101–110.
21. Rembowska K., 2006, Tożsamość jako czynnik rozwoju lokalnego i regionalnego, [w:] , A. Jewtuchowicz, A. Suliborski (red.), Przestrzenne zróżnicowanie procesów transformacji społeczno-gospodarczej w regionie łódzkim, Wydawnictwo UŁ, Łódź, s. 71–84.
22. Rykiel Z., 1999, Przemiany struktury społeczno-przestrzennej miasta polskiego a świadomość terytorialna jego mieszkańców, Prace Geograficzne, 170, IG i PZ PAN, Warszawa.
23. Straszewicz L., 1954, Strefa podmiejska Łodzi, Przegląd Geograficzny, 26, 4, s. 182–197.
24. Straszewicz L., 1957, Problemy rolnicze strefy podmiejskiej Łodzi, Przegląd Geograficzny, 29, 1, s. 87–100.
25. Suliborski A., 1983, Niektóre problemy badań funkcji miast w świetle podstawowych założeń koncepcji systemowej, Acta Universitatis Lodziensis. Folia Geographica, 10.
26. Suliborski A., 1994, Genetyczno-systemowe ujęcie funkcji i struktury funkcjonalnej miast, [w:] M. Koter, J. Tkocz (red.), Zagadnienia geografii historycznej osadnictwa w Polsce. Materiały konferencyjne, Toruń-Łódź.
27. Suliborski A., 2001, Funkcje i struktura funkcjonalna miast. Studia empiryczno-teoretyczne. Komentarz do zbioru monotematycznych publikacji stanowiących rozprawę habilitacyjną, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
28. Suliborski A., 2003, Koncepcja funkcji miejsca w badaniach zróżnicowania społeczno-gospodarczego regionu miejskiego, [w:] I. Sagan, M. Czepczyński (red.), Wymiar i współczesna interpretacja regionu miejskiego, Katedra Geografii Ekonomicznej UG, Gdańsk.
29. Suliborski A., 2010, Funkcjonalizm w polskiej geografii miast: studia nad genezą i pojęciem funkcji, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
30. Szajnowska-Wysocka A., 1995, Podstawy zorganizowania miast konurbacji śląskiej, Uniwersytet Śląski, Katowice.
31. Werwicki A., 2000, Handel targowiskowy aglomeracji łódzkiej na tle jego znaczenia ogólnopolskiego w latach 1994–1997, Łódzkie Towarzystwo Naukowe, Łódź.
32. Wójcik M., 2008, Przemiany społeczno-gospodarcze wsi aglomeracji łódzkiej w okresie transformacji ustrojowej, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
33. Wójcik M., 2010, Zmiany funkcji obszarów wiejskich w województwie łódzkim w ujęciu koncepcji bazy ekonomicznej (1999–2007), [w:] M. Wójcik (red.), Studia nad bazą ekonomiczną miast rynkiem pracy w województwie Łódzkim, Karpacki Instytut Rozwoju Regionalnego w Nowym Sączu, Zakład Geografii Regionalnej i Społecznej UŁ, Nowy Sącz-Łódź, s.57–69.
34. Wójcik M., Walkiewicz D., 2010, Integracja łódzkiego obszaru metropolitalnego w świetle rozwoju systemu transportowego, [w:] A. Jewtuchowicz, M. Wójcik, (red.), Łódzka metropolia. Problemy integracji gospodarczej, Uniwersytet Łódzki, Łódź, s. 193–211.
35. Wójcik M., 2012, Geografia wsi w Polsce. Studium zmian podstaw teoretyczno-metodologicznych, Uniwersytet Łódzki, Łódź.
36. Wójcik M., 2013, Przemiany społeczno-przestrzenne osiedli wiejskich. Studium przypadku Łódzkiego Obszaru Metropolitalnego, Wydawnictwo UŁ.
37. Ziętara W., 2009, Miary wielkości gospodarstw i przedsiębiorstw rolniczych, [w:] Rocznik Nauk Rolniczych, seria G, 96, 4, s. 267–276.
File size 1,6 MB ; application/pdf
oai:rcin.org.pl:55720 ; 1642-4689 ; 10.7163/SOW.37.4
CBGiOŚ. IGiPZ PAN, call no. Cz.4488 ; CBGiOŚ. IGiPZ PAN, call no. Cz.4489 ; click here to follow the link
Creative Commons Attribution BY 3.0 PL license
Copyright-protected material. [CC BY 3.0 PL] May be used within the scope specified in Creative Commons Attribution BY 3.0 PL license, full text available at: ; -
Institute of Geography and Spatial Organization of the Polish Academy of Sciences
Programme Innovative Economy, 2010-2014, Priority Axis 2. R&D infrastructure ; European Union. European Regional Development Fund
Mar 25, 2021
Aug 3, 2015
1599
https://rcin.org.pl/publication/75982
Kołodziejczak, Anna
Czapiewska, Gabriela
Cudlinova, Eva Pelucha, Martin
Czapiewski, Konrad Ł. Hruška, Vladan
Hupková, Martina
Napierała, Tomasz
Pieczonka, Jacek
Stola, Władysława (1931– )