Title: Problemy erozji gleb w prawie unijnym i polskim = Soil erosion in EU and national law


Piasecka, Joanna

Date issued/created:


Resource type:



Przegląd Geograficzny T. 86 z. 3 (2014)



Place of publishing:



24 cm

Type of object:



The soil is among the most complex elements of the environment, and the world’s oldest soils have been in existence for about 3 billion years. Settlement from the earliest days of humankind’s existence on earth has involved the use of soils to produce biomass as a food source. This article draws attention to contemporary domestic and EU policies relating to soil degradation and erosion. The analysis of these policies commenced with the key problem of defi ning soil, this in fact being so complex in its nature that no exact defi nition was forthcoming for many years, this in turn hindering the taking of any more major decisions in this sphere. Implementation processes in European Union countries were affected as a consequence, as were actual steps to protect and maintain this component of the natural environment. As of the beginning of 2010, there was essentially still no operating EU defi nition of soil, but the matter began to be addressed via Directive 2010/75/EU on industrial emissions (the IED Directive). However, the non-binding European Soil Charter of 1972 did pay attention to the erosion of soil by water, and a further step towards the protection of soil from erosion came in 1981 with the World Soil Charter (FAO - UN).Soil erosion has been attended to repeatedly by the European Commission and European Parliament, though the records the above analysis sought to identify were often too general, or else enshrined nothing more than voluntary principles where the use of soil was concerned, in this way failing to contribute much to improving the situation. The long-term lack of a defi nition of soil has certainly not been irrelevant to today’s policy in the area. A further problem to which attention is drawn by the European Commission concerns a lack of reliable and accurate methods by which to research soil erosion. For this reason, it is not possible to determine the exact scale of the phenomenon.The problem of soil erosion in Poland was noticed even before accession to the Community. Contributions in this regard were made by the Institute of Soil Science and Plant Cultivation, whose long-term studies have sought to assess the scale of the problem and take appropriate steps to protect the soil against erosion.The article signals the problem of soil erosion which is perceived, but not addressed by policy instruments. There is a lack of consistency to both domestic policy and that of the EUwhere the approach to soil erosion is concerned, the problem being addressed in documents relating to such areas as agriculture, climate change, the protection of waters against pollution, spatial information infrastructure, farming of vegetables andfruits, forest management and even the, marking of products.The review of Polish law reveals that the emphasis is mainly on safeguarding soils against chemical changes. Not much space is devoted to mechanical changes connectedinter alia with the processes of erosion. There are now many items of both EU and Polish legislation relating to soil erosion, but the policy these relate to cannot be said to have had spectacular effects.Nevertheless, Poland does implement programmes and research projects aiming to reduce surface runoff. An example is the project “Prevention of water erosion in mountains associated with the runoff of rainwater. Maintenance of mountain streams and related infrastructure in good condition”, as implemented under the project concerning small-scale retention across the State Forests National Forest Holding.


1. Chojnicki D., Zdrajkowski P., 2011, Ochrona gleb w Dyrektywie IED, Przemysł Zarządzanie Środowiskowe, s. 12 http://www.dzp.pl/files/Art/ochrona%20gleby%20w%20dyrektywie%20IED.pdf(13.01.2014 r.).
2. Dyrektywa 2010/75/UE Parlamentu Europejskiego i Rady z dn. 24 listopada 2010 r. w sprawie emisji przemysłowych (zintegrowane zapobieganie zanieczyszczeniom i ich kontrola) (wersja przekształcona) http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2010:334:0017:0119:pl:PDF (13.01.2014 r.).
3. Dyrektywa Rady z dnia 12 grudnia 1991 r. dotycząca ochrony wód przed zanieczyszczeniami powodowanymi przez azotany pochodzenia rolniczego http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CONSLEG:1991L0676:20031120:PL:PDF (15.01.2014 r.).
4. Dyrektywa 2000/60/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 23 października 2000 r. ustanawiająca ramy wspólnotowego działania w dziedzinie polityki wodnej http://geoportal.pgi.gov.pl /css/powiaty/prawo/ue_ramowa_dyrektywa_wodna(21.07.2014 r.).
5. Dyrektywa 2007/2/WE Parlamentu Europejskiego i Rady z dnia 14 marca 2007 r. ustanawiająca infrastrukturę informacji przestrzennej we Wspólnocie Europejskiej (INSPIRE) http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2007:108:0001:0014:pl:PDF (17.01.2014 r.)
6. Hannam I., Boer B., 2004, Drafting Legislation for Sustainable Soils: A Guide, IUCN Environmental Policy and Law Paper, 52 https://portals.iucn.org/2012forum/sites/2012forum/files/hannam-boer-drafting-legislation-sustainable-soils.pdf (21.07.2014 r.).
7. Kodeks dobrej praktyki rolniczej, 2004, Ministerstwo Rolnictwa i Rozwoju Wsi, Ministerstwo Środowiska, Warszawa http://iung.pl/dpr/publikacje/kodeks_dobrej_praktyki_rolniczej.pdf (21.07.2014 r.).
8. Komunikat Komisji do Rady, Parlamentu Europejskie go, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego oraz Komitetu Regionów. Strategia tematyczna w dziedzinie ochrony gleby [SEK(2006)620][SEK(2006)1165] z dnia 22 września 2006 r. http://eur-lex.euro pa.eu/ legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX:52006DC0231(21.07.2014 r.).
9. Konwencja Narodów Zjednoczonych w sprawie zwalczania pustynnienia w państwach dotkniętych poważnymi suszami i/lub pustynnieniem, zwłaszcza w Afryce, sporządzona w Paryżu dnia 17 czerwca 1994 r. (Dz.U. z dnia 7 listopada 2002 r.) http://www.abc.com.pl/du-akt/-/akt/dz-u-2002-185-1538 (21.07.2014 r.).
10. Mała Retencja w Lasach Państwowych, 2009, http://www.mos.gov.pl/g2/big/2009_12/dce82f87818a715aa8efe78a990e07e3.pdf(3.07.2014 r.).
11. Revised European Charter for the Protection and Sustain able Management of Soil adopted by the Committee of Ministers of the Council of Europe at its 840th meeting on 28 May 2003 http://fzp.ujep.cz/~Pokornyr/01_Materialy/PED_EuropeanCHARTERSoilEN.pdf(16.01.2014 r.).
12. Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 4 lutego 2009 r. w sprawie 2050: przyszłość zaczyna się dziś – zalecenia dla przyszłej zintegrowanej polityki ochrony klimatu UE (2008/2105(INI), http://www.europarl.europa.eu/sides/getDoc.do?pubRef=-//EP//NONSGML+TA+P6--TA-2009-0042+0+DOC+PDF+V0//PL (21.07.2014 r.).
13. Rezolucja Parlamentu Europejskiego z dnia 6 maja 2010 r. w sprawie białej księgi Komisji „Adaptacja do zmian klimatu: europejskie ramy działania” (2009/2152 (INI) http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:C:2011:081E-:0115:0128:PL:PDF (23.01.2014 r.).
14. Rozporządzenie Ministra Rolnictwa i Rozwoju Wsi z dnia 11 marca 2010 r. w sprawie minimalnych norm (Dz.U. Nr 39, poz. 211) http://www.google.pl/url?sa=t&rct=j&q=&esrc=s&source=web&cd=1&ved=0CCEQFjAA&url=http%3A%2F%2Fisap.sejm.gov.pl%2FDownload%3Fid%3DWDU-20100390211%26type%3D2&ei=mU21U866HMSk4gSaxoHoDg&usg=AFQjCNHC3PbKUcYhf2cBFp3jP34j5Wlnzw&sig2=v6EsIFLDdVXdiU0bE7TC4g (22.01.2014 r.).
15. Rozporządzenie Parlamentu Europejskiego i Rady (UE) nr 995/2010 z dnia 20 października 2010 r. ustanawiające obowiązki podmiotów wprowadzających do obrotu drewno i produkty z drewna http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2010:295:0023:0034:PL:PDF (10.01.2014 r.).
16. Rozporządzenie Rady (WE) nr 834/2007 z dnia 28 czerwca 2007 r. w sprawie produkcji ekologicznej i znakowania produktów ekologicznych i uchylające rozporządzenie (EWG) nr 2092/91 z 20.7.2007 http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=CONSLEG:2007R0834:20081010:PL:PDF (10.01.2014 r.).
17. Rozporządzenie Rady (WE) nr 73/2009 z dnia 19 stycznia 2009 r. ustanawiające wspólne zasady dla systemów wsparcia bezpośredniego dla rolników w ramach wspólnej polityki rolnej i ustanawiające określone systemy wsparcia dla rolników, zmieniające rozporządzenia (WE) nr 1290/2005, (WE) nr 247/2006, (WE) nr 378/2007 oraz uchylające rozporządzenie (WE) nr 1782/2003 http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2009:030:0016:0099:pl:PDF (9.01.2014 r.).
18. Rozporządzenie wykonawcze Komisji (UE) nr 543/2011 z dnia 7 czerwca 2011 r. ustanawiające szczegółowe zasady stosowania rozporządzenia Rady (WE) nr 1234/2007 w odniesieniu do sektora owoców i warzyw oraz sektora przetworzonych owoców i warzyw http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=OJ:L:2011:160:0071:0079:PL:PDF (13.01.2014 r.).
19. Sean A., Crowe S., Dossing L., Beukes N., Bau M., Kruger S., Frei R., Canfield D., 2013, Atmospheric oxygenation three billion years ago, Nature, 501, s. 535-538 http://www.nature.com/nature/journal /v501/n7468/full/nature12426.html (15.01.2014 r.).
20. Sprawozdanie Komisji dla Parlamentu Europejskiego, Rady, Europejskiego Komitetu Ekonomiczno-Społecznego i Komitetu Regionów Realizacja strategii tematycznej w dziedzinie ochrony gleby i prowadzone działania, COM(2012) 46 http://eur-lex.europa.eu/LexUriServ/LexUriServ.do?uri=COM:2012:0046:FIN:PL:PDF (17.01.2014 r.).
21. Ustawa o ochronie gruntów rolnych i leśnych (Dz.U. Nr 16, poz. 78, z późn.zm.) http://isap.sejm.gov.pl/DetailsServlet?id=WDU20041211266 (21.07.2014 r.).
22. Ustawa z dnia 27 kwietnia 2001 r. - Prawo ochrony środowiska (Dz.U. 2001 nr 62 poz. 627 z późn.zm.).
23. www.minrol.gov.pl/pol/content/download/20954/110272/file/MINMALNA%2520POKRYWA-%2520GLEBOWA.pdf+&cd=1&hl=pl&ct=clnk&client=firefox-a) (styczeń 2014 r.)


Przegląd Geograficzny





Start page:


End page:


Detailed Resource Type:



File size 1,4 MB ; application/pdf

Resource Identifier:

oai:rcin.org.pl:49081 ; 0033-2143 ; 10.7163/PrzG.2014.3.6


CBGiOS. IGiPZ PAN, sygn.: Cz.181, Cz.3136, Cz.4187 ; click here to follow the link



Language of abstract:



Rights Reserved - Free Access

Terms of use:

Copyright-protected material. May be used within the limits of statutory user freedoms

Digitizing institution:

Institute of Geography and Spatial Organization of the Polish Academy of Sciences

Original in:

Central Library of Geography and Environmental Protection. Institute of Geography and Spatial Organization PAS

Projects co-financed by:

Programme Innovative Economy, 2010-2014, Priority Axis 2. R&D infrastructure ; European Union. European Regional Development Fund






Citation style:

This page uses 'cookies'. More information